Klimatyzacja przestała chłodzić tak dobrze jak wcześniej. Pierwsza myśl? „Trzeba ją nabić”.
To określenie przyjęło się na tyle mocno, że wielu kierowców właśnie w ten sposób pyta o serwis klimatyzacji. Problem w tym, że uzupełnienie czynnika chłodniczego nie jest uniwersalnym lekarstwem na każdą niesprawną klimatyzację.
Jeżeli układ działa prawidłowo, odpowiednia ilość czynnika rzeczywiście jest niezbędna do jego skutecznej pracy. Jeżeli jednak czynnik szybko ubywa, klimatyzacja nie uruchamia się albo mimo prawidłowego ciśnienia nadal słabo chłodzi, trzeba znaleźć przyczynę.
Samo „nabicie” może wtedy jedynie na chwilę zamaskować problem.
Co właściwie dzieje się w układzie klimatyzacji?
Samochodowa klimatyzacja jest układem zamkniętym, w którym krąży czynnik chłodniczy. W dużym uproszczeniu jego sprężanie i rozprężanie umożliwia odbieranie ciepła z powietrza trafiającego do kabiny.
Cały proces wymaga jednak współpracy kilku elementów.
Sprężarka musi wytworzyć odpowiednie ciśnienie. Skraplacz powinien skutecznie oddawać ciepło. Parownik odpowiada za schłodzenie powietrza, a zawory, przewody, czujniki i elektronika muszą zapewnić prawidłową pracę całego układu.
Jeżeli jeden z tych elementów zaczyna działać nieprawidłowo, efekt może być dokładnie taki sam: z nawiewów przestaje lecieć zimne powietrze.
Dlatego diagnoza „brakuje czynnika” nie powinna być stawiana wyłącznie na podstawie tego objawu.
Czynnik zniknął. Pytanie brzmi: dlaczego?
Niewielkie ubytki czynnika mogą pojawiać się wraz z upływem czasu. Jeżeli jednak klimatyzacja była niedawno serwisowana, a po kilku tygodniach lub miesiącach ponownie przestała chłodzić, warto sprawdzić szczelność układu.
Przyczyną może być niewielka nieszczelność przewodu, uszkodzenie uszczelnienia albo problem ze skraplaczem znajdującym się z przodu samochodu.
Skraplacz pracuje w szczególnie trudnych warunkach. Jest narażony na wilgoć, sól drogową, zabrudzenia i drobne kamienie wyrzucane spod kół innych pojazdów. Z czasem może więc ulec korozji lub mechanicznemu uszkodzeniu.
Jeżeli w takim układzie po prostu ponownie uzupełnimy czynnik, problem prawdopodobnie powróci.
Klimatyzacja nie chłodzi, ale czynnika nie brakuje
To sytuacja, która często zaskakuje właścicieli samochodów.
Układ może być napełniony prawidłowo, a mimo tego temperatura powietrza z nawiewów pozostaje zbyt wysoka. Wtedy trzeba szukać dalej.
Problem może dotyczyć między innymi pracy sprężarki, sterowania, czujników, zaworu rozprężnego czy wentylatora skraplacza. Czasami przyczyna leży nawet poza samym układem chłodniczym – na przykład w mechanizmie sterującym przepływem powietrza wewnątrz samochodu.
Dlatego dobry serwis klimatyzacji powinien rozpoczynać się od oceny sposobu działania układu, a nie od automatycznego uzupełnienia czynnika.
Nieprzyjemny zapach to zupełnie inny problem
Kierowca uruchamia klimatyzację i po chwili w samochodzie pojawia się charakterystyczny zapach wilgoci. Klimatyzacja może przy tym chłodzić całkiem dobrze.
W takim przypadku dodatkowy czynnik chłodniczy oczywiście niczego nie zmieni.
Podczas pracy klimatyzacji na parowniku powstaje wilgoć. W połączeniu z zanieczyszczeniami może stworzyć środowisko sprzyjające rozwojowi drobnoustrojów. Dlatego okresowe czyszczenie układu oraz kontrola filtra kabinowego mają znaczenie nie tylko dla komfortu, ale również jakości powietrza we wnętrzu samochodu.
Jeżeli filtr jest mocno zabrudzony, może dodatkowo ograniczać przepływ powietrza. Kierowca odnosi wtedy wrażenie, że klimatyzacja działa słabiej, mimo że sam układ chłodniczy może być sprawny.
Czy klimatyzację trzeba serwisować, jeśli działa?
To trochę podobne do pytania, czy warto kontrolować samochód, zanim pojawi się awaria.
Sprawnie działająca klimatyzacja nie wymaga ciągłego uzupełniania czynnika tylko dlatego, że minął określony czas. Warto jednak okresowo kontrolować jej działanie, szczególnie gdy zauważymy zmianę wydajności.
Dobrym momentem jest wiosna, zanim rozpoczną się pierwsze naprawdę gorące dni. Jeżeli problem zostanie wykryty wcześniej, nie trzeba szukać warsztatu dopiero wtedy, gdy podczas trzydziestostopniowego upału klimatyzacja całkowicie odmówi współpracy.
Klimatyzacji warto używać również zimą. Pomaga osuszać powietrze w kabinie, dzięki czemu szyby mogą szybciej odparować, a regularna praca układu jest korzystniejsza niż wielomiesięczna przerwa.
Co powinien obejmować dobry serwis klimatyzacji?
Zakres prac powinien zależeć przede wszystkim od stanu konkretnego samochodu. Inaczej wygląda rutynowa kontrola sprawnego układu, a inaczej diagnostyka klimatyzacji, która całkowicie przestała działać.
W zależności od sytuacji serwis może obejmować kontrolę parametrów pracy układu, odzyskanie i odpowiednie uzupełnienie czynnika, sprawdzenie szczelności, ocenę działania sprężarki i wentylatorów oraz kontrolę filtra kabinowego. Jeżeli pojawia się nieprzyjemny zapach, warto również zająć się czystością układu wentylacyjnego.
Najważniejsze jest jednak coś innego: zakres prac powinien wynikać z diagnozy, a nie z gotowego pakietu wykonywanego identycznie w każdym samochodzie.
Co obejmuje duży przegląd okresowy samochodu i kiedy warto go wykonać?
Dlaczego warto reagować, gdy klimatyzacja zaczyna chłodzić słabiej?
Klimatyzacja rzadko przechodzi ze stanu „działa idealnie” do „nie działa wcale” w ciągu jednej chwili.
Częściej kierowca przez pewien czas obserwuje, że kabina potrzebuje coraz więcej czasu na schłodzenie. Przy wysokiej temperaturze na zewnątrz układ radzi sobie gorzej, a z nawiewów leci powietrze, które jest chłodne, ale już nie tak zimne jak wcześniej.
To dobry moment na kontrolę.
Jeżeli przyczyną jest niewielka nieszczelność lub nieprawidłowa praca jednego z elementów, wcześniejsze wykrycie problemu może ograniczyć zakres późniejszej naprawy.
kompleksowy serwis klimatyzacji
„Nabicie klimatyzacji” powinno być efektem diagnozy
Samo uzupełnienie czynnika jest tylko jedną z czynności wykonywanych podczas obsługi klimatyzacji. Nie powinno zastępować sprawdzenia, dlaczego układ przestał działać prawidłowo.
Jeżeli klimatyzacja w Twoim samochodzie słabiej chłodzi, wydaje nietypowe dźwięki, nie uruchamia się albo po włączeniu nawiewu pojawia się nieprzyjemny zapach, warto najpierw określić źródło problemu.
W naszym warsztacie podchodzimy do serwisu klimatyzacji właśnie w ten sposób. Zamiast zakładać z góry, że wystarczy uzupełnić czynnik, sprawdzamy działanie układu i na tej podstawie określamy potrzebny zakres prac. Dzięki temu serwis ma usunąć przyczynę problemu, a nie jedynie sprawić, że klimatyzacja przez chwilę znowu zacznie chłodzić.